Kraut Fund/Fest Rotterdam: Pop-Up Zuurkoolfabriek in de stad

comment 1

Binnen drie weken een ééndags Pop-Up Zuurkoolfabriek uit de grond stampen, inclusief de daarvoor benodigde funding vinden, plus de mensen om op die ene dag 405 overtollig verklaarde biologische kolen te verwerken tot zuurkool?

Da’s nog een behoorlijke klus, weten wij inmiddels uit ervaring. Zeker als de geraamde 405 kilo kool 675 kilo wordt… Gelukkig bleken die drie dingen goed te combineren – en konden we op één dag, met 274 KrautFunders, drie pallets reusachtig-prachtige witte kolen omzetten in 405 kilo Rotterdamse Kraut. En konden we bovendien twee pallets van die mooie biologische witte kolen schenken aan de Islamitische Voedselbank. In dit artikel lees je hoe we dat deden.

Kraut Fund/Fest Rotterdam

Op 21 november 2017 verscheen bovenstaand bericht op Facebook. Boer Krispijn van den Dries (SFYN, Bioromeo) kondigt aan een overschot van 60 ton witte kool te hebben. Om dat een beetje bevattelijk te maken: dat is een kolonne van 175 pallets.

De boer en de te volle fabriek

Krispijn den Dries kweekte dit jaar 700 ton biologische witte kool voor een zuurkoolproducent. Het was een erg groeizaam seizoen voor kool, waardoor ze geweldig groeiden – en te groot werden. Het gevolg: al die kool paste simpelweg niet meer in de fabriek. En dus bleef Krispijn met 60 ton kool, grofweg 10.000 grote witte bio-kolen, bij elkaar een kolonne van 175 pallets, zitten. Bestemming: onderschoffelen. Met andere woorden: de kolen vershredderen en onderschoffelen, om zo de bodem te verrijken. Beter dan weggooien, zeker – maar toch. Die kool is gekweekt om op te eten – zonde om dat niet te doen. Maar hoe krijg je ze van de akker op het bord? Die vraag bleek moeilijk te tackelen.

Het Facebookbericht werd honderden keren gedeeld. Zowel Ferme Kolen, als SFYN Rotterdam, als Ugly Food Rescuers Club, als Meriam Beek, als Rotterdamse Oogst werden meerdere keren uitgedaagd om met deze kolen aan de slag te gaan. Een Rotterdamse Koolalitie was geboren!

Kraut Fund/Fest

Op 24 november kwam de Koolalitie voor het eerst samen. Het idee was snel geboren: een Kraut Fund/Fest, waarin we mensen vertellen wat de uitdaging is, en hen uitnodigen deze met ons aan te gaan, door samen de rol van de zuurkoolfabriek over te nemen. Om dat mogelijk te maken, maakten we de keten zo kort mogelijk. Door de zuurkoolfabriek en de supermarkt er tussen uit te knippen, werd het een stuk overzichtelijker: de boer, de Koolalitie én de consument, in een dubbelrol als producent.

Crowdfunding? KrautFunding!

Hoe red je met zijn allen overtollig verklaarde kolen? Door een Pop-Up Zuurkoolfabriek uit de grond stampen, en daar met zo veel mogelijk KrautFunders zoveel mogelijk kolen te verwerken tot zoveel mogelijk Rotterdamse Kraut. We berekenden daar zo’n 2000 euro voor nodig te hebben.

Via Voor je Buurt starten we op vrijdag 1 december met onze Krautfunding. Een week later hadden we al meer dan de helft binnen en durfden we de gok te nemen: we bestelden 3 pallets witte kool, omgerekend zo’n 405 bio-kolen. Weer een week later zaten we op 115% van ons streefbedrag – en bestelden we twee extra pallets: 675 witte kolen, zo’n 4050 kilo.

Grote schaal vs kleine makers

In dat proces liepen we al direct tegen een aantal dingen aan:

  • hoe vervoer je 5 pallets kool van een boerenakker (ruimte zat) naar een markt (hartje stad)?
  • waar laat je die pallets in de nacht voor de markt?
  • waar laat je al het snij-afval, zoals dekbladeren, de kolenkontjes, en het hart van de kool?
  • wat doe je met de kolen die over zijn?

Keer op keer bleek dat de schaal waarop de landbouw werkt, moeilijk te vertalen is naar de stadse consument. Een voorbeeld: zo’n kool kost de zuurkoolproducent 11 cent per kilo. Hij levert voor dat bedrag de kolen met duizenden tegelijk rechtstreeks van de akker aan de fabriek. In de winkel kost een biologisch-dynamisch gekweekte witte kool van maximaal een kilo €1,99. Waarom? Omdat de kool in dat geval nog een heel stuk extra keten af moet leggen: naar het veilinghuis, naar de distributeur, naar de supermarkt. Hoe verder in de keten, hoe kleiner de volumes en hoe hoger de kiloprijs.

Eéndags PopUp Zuurkoolfabriek: de voorbereidingen

Toen het geld binnen was, en de pallets kolen veilig in Rotterdam stonden, begon de laatste etappe: het uit de grond stampen van de Pop-Up Zuurkoolfabriek.

De Krautmeisterin was aan boord, de plek waar de fabriek moest komen was geregeld, de kolen stonden er klaar voor en de KrautFunders ook. Mandolines en handschoenen om veilig te kunnen werken kochten we in, en via onze gecombineerde netwerken regelden we tafels, kaasmessen en snijplanken. Ook mochten we een Pop-Up Keuken lenen, die we als balie installeerden.

Verder timmerden we een kinderkrautfabriekje in elkaar, zodat ouders rustig konden krauten terwijl hun kinderen broodjes bakten. Ook de spullen daarvoor kwamen uit ons gecombineerde netwerk. Alle vrijwilligers werden gebriefd en wisten wat ze te doen stond. Tot slot werden ook alle KrautFunders gebriefd: hoe beter geïnformeerd, hoe soepeler de fabriek zou draaien.

Eéndags PopUp Zuurkoolfabriek: red een kool, maak kraut!

De dag zelf was één groot feest. De PopUp Zuurkoolfabriek werd feestelijk geopend en draaide van 11 tot 16 uur op volle toeren. Honderden mensen maakten Rotterdamse Kraut van het gros van de #675biokolen die we wisten te redden van de akkers van BioRomeo-boer Krispijn.

> bekijk hier het item op RTV Rijnmond
> bekijk hier het item op het NOS Journaal (vanaf 8:22)

> lees het artikel in Algemeen Dagblad

Pop-Up Zuurkoolfabriek: impact

Wat is nou de impact van het Kraut Fund/Fest?

  • 675 overtollig verklaarde biologische witte kolen gered van verspilling en opnieuw bestemd voor voeding. In totaal: 4050 kilo voedsel dat voedsel is gebleven, in plaats van bodemverrijker – dat is het mooiste resultaat.
    Ter info: dat is 6,75% van het totaal van 60.0000 kilo overtollig verklaarde kool. En dat is alleen nog maar het overschot van één boer. Werk aan de winkel dus, wat betreft voedselverspilling!
  • de boer een eerlijke prijs voor zijn product betaald: €675,- voor de overtollig verklaarde witte kolen.
  • 274 KrautFunders geïnformeerd over voedselverspilling en geleerd hoe ze hun eigen groenteresten voortaan kunnen redden door middel van fermentatie
  • een veelvoud aan mensen bereikt doordat KrautFunders foto’s en filmpjes deelden via hun eigen netwerken, en de Pop-Up Zuurkoolfabriek in het AD stond, en werd gedeeld op RTV Rijnmond en het NOS Journaal.
  • Het snij-afval werd opgehaald door Mooi Mekkerland en Westhoek Schapen, om de hongerige kuddes te voeren.
  • Twee pallets kool gedoneerd aan de Islamitische Voedselbank. Dit initiatief steunt 250 Rotterdamse huishoudens, kampt met een flinke wachtlijst en is volledig afhankelijk van giften.

Sponsoren

Voila. Zo’n Pop-Up Zuurkoolfabriek uit de grond stampen, dat doe je niet alleen. Heel dankbaar zijn we iedereen die bijgedragen heeft aan de realisatie hiervan: alle 274 KrautFunders (die vind je hier), Dakpark Rotterdam, Das Brot, Ester van de Wiel, Fleur Beerthuis, Groenten zonder Grenzen, Karel van der Vorm, Krispijn van den Dries, Magis010, Manenwolf’s rokerij & Foodlab, Natuurlijk Spangen, Ren Bours, Selnature, Soephoofd, Stadsimkerij

Uitnodiging: Kraut Fest Rotterdam, 3 februari 2018

Al die Rotterdamse Kraut moet natuurlijk ook opgegeten worden! Daarom organiseren wij op 3 februari 2018 Kraut Fest Rotterdam. Wat het precies wordt – dat weten we nog niet. We denken nu aan: iets met een gezamelijk piepers jassen en zuurkool voor een communal dumpster dish maken, iets met meer leren over fermenteren. Ook: laat je kraut testen door een expert – en laat je tegelijkertijd van je fermentatie-angst genezen. En voor wie heel blij wordt van haar/zijn eigengemaakte kraut: de Gouwe Kraut-verkiezing.

WIN DE GOUWE KRAUT

Is jouw kraut extreem goed gelukt? Ding dan mee naar de Gouwe Kraut en treed in de voetsporen van eerdere winnaars Maidie van Bloesembar en Renate van Sharp Sharp Food, namen die nu niet meer weg te denken zijn uit de Rotterdamse culinaire scene. Maak je eigen signature zuurkool of kimchi of iets totaal nieuws met gefermenteerde witte kool, laat het resultaat een winter met rust en doe mee aan de wedstrijd op 3 februari 2018.

=== DE JURY ===

  • Lot Piscaer (culinair recensent van Algemeen Dagblad)
  • Maarten van der Jagt (fijnproever en eigenaar van Giraffe Koffie)
  • Sasker Scheerder (nieuwerwetse smaakmaker met ouderwetse technieken)
  • Sanne Zwart (fermentatiekoningin Ferme Kolen)

Iedereen mag meedoen. Hobbychefs, en meer ervaren rotten. Naast eeuwige roem en de Gouwe Kraut krijg je de kans je kool te verkopen op de Oogstmarkt. Wie weet de start van weer een bloeiend Rotterdams familiebedrijf.

Pop-Up Zuurkoolfabriek: de foto’s

Even teruggetransporteerd worden naar 16 december? Op onze Facebook-pagina vind je een visuele samenvatting van de eendags PopUp Zuurkoolfabriek op het Noordplein in Rotterdam. Wij zijn supertrots op jullie allemaal en koesteren onze helden graag.

>> bekijk het Kraut Fund/Fest foto-album gemaakt in de Pop-Up Zuurkoolfabriek

Check en tag de foto’s, en vooral: voeg je eigen foto’s en verhalen aan dit album toe. The more, the merrier 🙂 Enne: kom je op 3 februari proeven van deze onvervalste Rotterdamse Kraut?

> meld je nu aan voor Kraut Fest Rotterdam

PS: papieren kwijt? Hier vind je alle instructies, recepten en tips uit de PopUp Zuurkoolfabriek!

 

tekst: Diana van Ewijk (Soephoofd/Ugly Food Rescuers Club), fotografie: Fleur Beerthuis

Like what you're reading? Do share!

Comment 1

  1. Pingback: No Food Waste Tips: #2

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *